Axios'un konuya yakın ve isimleri açıklanmayan kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD Hava Kuvvetlerine ait dört adet C-17 askeri nakliye uçağı Avrupa'ya gönderildi.
Haberde, bu hareketliliğin ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in, Washington ile Tahran arasında üzerinde çalışıldığı belirtilen olası anlaşmanın imzalanması amacıyla İsviçre'nin Cenevre kentine yapabileceği ziyaret için yürütülen hazırlıklarla bağlantılı olduğu öne sürüldü.
Kaynaklar, uçakların dün hareket ettiğini ve lojistik hazırlıkların diplomatik süreçle eş zamanlı yürütüldüğünü iddia etti.
TRUMP: "BÜYÜK BİR UZLAŞMAYA" VARILDI
ABD Başkanı Donald Trump, bir gün önce Washington'da yaptığı açıklamada ABD ile İran arasında yürütülen görüşmelerde önemli ilerleme sağlandığını duyurmuştu.
Trump, Washington ile Tahran'ın "büyük bir uzlaşmaya" vardığını ve anlaşmanın hafta sonu imzalanabileceğini söylemişti.
Axios'un haberi de bu açıklamanın ardından gündeme gelirken, taraflar arasında yürütülen müzakerelerin son aşamaya yaklaştığı yönündeki iddiaları güçlendirdi.
TASLAK METİN ATEŞKESİN 60 GÜN DAHA UZATILMASINI ÖNGÖRÜYOR
Axios'un ulaştığını belirttiği taslak mutabakat metnine göre, mevcut ateşkesin 60 gün daha uzatılması planlanıyor.
Taslakta ayrıca, son dönemde küresel enerji ve ticaret güvenliği açısından kritik öneme sahip hale gelen Hürmüz Boğazı'nın herhangi bir geçiş ücreti uygulanmaksızın derhal yeniden açılması öngörülüyor.
Metinde, boğazdan geçen ticari gemi trafiğinin de anlaşmanın yürürlüğe girmesinden sonraki 30 gün içerisinde savaş öncesi seviyelere ulaştırılmasının hedeflendiği ifade ediliyor.
İRAN'IN NÜKLEER PROGRAMINA İLİŞKİN DÜZENLEMELER YER ALIYOR
Taslak mutabakat metninde İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin maddelerin de bulunduğu belirtildi.
Buna göre İran'ın nükleer silah geliştirmeyeceğini taahhüt etmesi ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarıyla ilgili uluslararası kaygıları giderecek adımlar atması bekleniyor.
Ancak haberde, nükleer programın geleceğine ilişkin kapsamlı ve teknik düzenlemelerin bu metnin dışında tutulduğu, söz konusu konuların daha sonra yapılacak ayrı ve daha geniş kapsamlı bir anlaşmada ele alınmasının planlandığı ifade edildi.
YAPTIRIMLARIN KADEMELİ OLARAK HAFİFLETİLMESİ PLANLANIYOR
Taslak metinde yer alan bir diğer başlığın ise İran'a yönelik ekonomik yaptırımlar olduğu belirtildi.
Habere göre, anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesi durumunda İran'a petrol ihracatı konusunda geçici muafiyetler sağlanabilecek.
Bunun yanı sıra yaptırımların tamamen kaldırılması yerine aşamalı ve kontrollü bir şekilde hafifletilmesini öngören mekanizmalar üzerinde çalışıldığı aktarıldı.
MÜZAKERELERDE KATAR ARABULUCULUĞU ÖNE ÇIKTI
Axios'un haberine göre, anlaşma taslağının şekillenmesinde Katar'ın yürüttüğü diplomatik girişimler önemli rol oynadı.
Haberde, Katar'ın arabulucusu Ali El-Thavadi ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi arasında gerçekleştirilen görüşmelerin taslak metnin oluşumunda belirleyici olduğu ifade edildi.
Müzakereler sırasında ABD Başkanı Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile Trump'ın damadı Jared Kushner'ın da sürece dahil olduğu belirtildi.
Öte yandan anlaşmanın, Katar ve Pakistan'ın diplomatik katkılarını yansıtacak şekilde "İslamabad Anlaşması" adıyla anılmasının beklendiği kaydedildi.
TAHRAN'DAN TEMKİNLİ AÇIKLAMA
İran Dışişleri Bakanlığı ise ortaya atılan anlaşma iddialarına ilişkin yaptığı açıklamada, Tahran yönetiminin önerilen anlaşma konusunda henüz nihai kararını vermediğini bildirdi.
Bakanlık, görüşmelerin sürdüğünü ancak anlaşmanın kabul edilip edilmeyeceğine ilişkin resmi bir karar alınmadığını duyurdu.
Bu açıklama, taraflar arasında müzakerelerin devam ettiğine işaret ederken, olası anlaşmanın kesinleşmediğini de ortaya koydu.
TRUMP TÜRKİYE'NİN ROLÜNE DİKKAT ÇEKTİ
ABD Başkanı Donald Trump, Oval Ofis'te yaptığı son açıklamada anlaşma sürecinde Türkiye'nin oynadığı role de değindi.
Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştüğünü belirterek Türkiye'nin sürece katkılarından övgüyle söz etti.
Trump, anlaşmanın sağlanmasındaki katkılar nedeniyle Türkiye'yi överken Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştüğünü ve onun bu süreçteki desteğinin "harika" olduğunu ifade etmişti.
