Web sitesinde adresini göstermek için harita koyan, müşterisine konum paylaşan milyonlarca ticari işletmeyi ve esnafı sarsacak şok bir düzenleme resmen devreye girdi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın 7221 sayılı Kanun kapsamında internet sayfalarında konum bulunduran şirketlerden "Coğrafi Veri İzni" adı altında lisans bedeli talep etmeye başladı.
24 Saat sitesinde yer alan habere göre Seyahat Acentaları Yöneticileri Derneği (SAYD) Başkanı Mehmet Gem, tehlikenin sadece turizmcileri değil bankalardan otellere, restoranlardan nakliyecilere kadar interneti olan herkesi vuracağını ilan ederek, "Küresel devler ülkemizin verisini satıp muaf kalırken, yerli işletmelerimiz gelir rezervi olarak görülüp cezalandırılıyor" sözleriyle isyan etti.
"BU SADECE TURİZM DEĞİL, TİCARETİ VURACAK DEVASA BİR TSUNAMİDİR!"
Yeni düzenlemeyi sert sözlerle eleştiren SAYD Başkanı Mehmet Gem, konunun ciddiyetini şu çarpıcı sözlerle özetledi: "Ufukta görünen bu yeni idari yük, sadece turizm sektörünü değil, Türkiye'deki tüm ticari ekosistemi derinden etkileyecek devasa bir tsunamidir. Müşterisine adresini göstermek için web sitesine harita entegre eden bir banka şubesi, konumunu paylaşan bir restoran, güzergah bildiren bir taşımacılık firması veya havaalanı transferini gösteren bir otel… Yeni idari yoruma göre hepsi 'coğrafi veri kullanıcısı' ilan edilip lisans bedellerine ve idari para cezalarına tabi tutulma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Tüketiciyi aydınlatmak amacıyla yapılan zorunlu konum bildirimleri ticari veri satışı değildir. Bakanlık dijitalleşmeyi cezalandırıyor."
"KÜRESEL DEVLER PARAYI GÖTÜRÜYOR, FATURA YERLİ ESNAFA KESİLİYOR!"
Yabancı teknoloji şirketlerine imtiyaz tanınırken yerli işletmelerin hazır bir gelir kaynağı olarak görülmesine tepki gösteren Gem, bakanlığa seslendi: "Bizler, bu uygulamanın asıl veri üreticisi olan küresel teknoloji devlerinden alınamayan bedellerin, zincirin en sonundaki pasif kullanıcı olan yerli işletmelere kesilmesi olduğuna inanıyoruz. İlgili makamlara açıkça soruyoruz: Merkezleri yurt dışında bulunan, ülkemize ait konum verilerini işleyip pazarlayan dev arama motorlarına ve küresel platformlara bu tarifeyi uygulayabilecek misiniz? Uluslararası şirketler ülkemizdeki verileri paylaşırken fiilen bu tahsilattan muaf kalacakken, yurt içindeki işletmelerimizin adeta hazır bir 'gelir rezervi' olarak görülüp aynı veriler üzerinden ağır maliyetlere çarptırılması, kendi esnafımızı kendi elimizle cezalandırmaktır."
TÜRSAB VE TOBB’A SERT TEPKİ: "ÖLÜ TAKLİDİ YAPIYORLAR!"
Süreç karşısında sessiz kalan çatı örgütlerine ve meslek odalarına açık çağrıda bulunan SAYD Başkanı Mehmet Gem, sözlerini şöyle sürdürdü: "İdareden gelen bu haksız dayatmayı, gerekli idari ve hukuki süreçleri işletmeden, 15 gün boyunca sessiz kalarak üyelerine ileten TÜRSAB yönetimi, sadece kendi üyelerini değil, tüm ticari sektörler için tehlikeli bir emsalin kapısını aralamıştır. Konaklama alanında faaliyet gösteren dernekler, 'bize dokunmayan yılan bin yaşasın' mantığıyla sessizliğe bürünmüş, adeta ölü taklidi yapmaktadır. Unutulmamalıdır ki; bugün acentanın web sitesindeki paket tura uygulanan bu sistem, yarın otele ulaşım haritası koyan konaklama tesisinin kapısını da çalacaktır. Bu konu doğrudan Türkiye'deki ticaret hayatının temel bir sorunu haline gelmiştir. Milyonlarca ticari işletme barındıran Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ve bağlı Ticaret Odalarını, derhal siyasiler ve ilgili Bakanlıklar nezdinde ağırlığını koymaya davet ediyoruz."
SAYD’DAN İŞLETMELERİ KURTARACAK 6 MADDELİK SAHA EYLEM REHBERİ!
SAYD Başkanı Mehmet Gem, işletmelerin haksız ceza ve lisans bedelleri altında ezilmemesi için hukuki koruma kalkanı oluşturacak acil çözüm yollarını tek tek sıraladı:
Zımni Kabulden Kaçının:
Doğrudan Bakanlık portalı üzerinden giriş yapıp izin veya vize süreci başlatmayın. Sisteme kayıt olmak, hukuken "Ben coğrafi veri üretiyorum ve bu kanuna tabiyim" kabulü anlamına gelir.
Altyapı Sorumluluğunu Devredin: IT departmanlarınıza talimat verin; kendi sunucularınızda konum verisi depolamayın. Web sitelerinizde doğrudan global platformların dış bağlantılarını (link) kullanarak sorumluluğu devredin.
Ön Bilgilendirme Şerhi Düşün:
Çevrimiçi sayfalarınızdaki konum bilgilerinin, tüketiciye veri satmak amacıyla değil, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamında "Tüketiciyi Aydınlatma Yükümlülüğü" çerçevesinde sunulduğunu belirten hukuki notlar ekleyin.
Sosyal Medya ve Pazarlama Dilini Denetleyin:
Paylaşımlarınızda dinamik haritalar veya telif/veri işleme riski doğurabilecek "ekran görüntüleri" kullanmaktan kaçının. Sadece metinsel adres tarifleri veya telif riski barındırmayan açık kaynaklı yönlendirmeler tercih edin.
Tebligatlara İtiraz ve Bireysel Hukuki Süreç:
Bakanlıkça tarafınıza resmi bir tebligat ulaşması durumunda paniğe kapılmayın. Tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde işletmenizin veri üreticisi olmadığını belirten resmi itirazınızı idareye bizzat sunun. Örnek rehber itiraz dilekçesi derneğimizden (SAYD) temin edilebilir.
Hukuki Sürecin Takibi:
İtirazın idarece reddi halinde yüksek idari para cezaları ile karşılaşmamak için, vakit kaybetmeden kendi hukuk müşavirleri/avukatları aracılığıyla İdare Mahkemelerinde "Yürütmeyi Durdurma" talepli iptal davalarını açmaları hayati önem taşımaktadır. Sektörümüzü yalnız bırakmayacağız.
