Yunanistan’ın ısrarla sahiplenmeye çalıştığı baklava için Türkiye ve Azerbaycan güçlerini birleştirdi. Ortak bir dosya ile UNESCO’ya başvuran iki ülke, bu stratejik hamleyle asırlık lezzetin aidiyet tartışmalarına son vermeyi hedefliyor.
Türkiye, uzun zamandır Yunanistan ile aidiyet tartışmalarına yol açan baklavayı “özel bir strateji” ile UNESCO’ya kaydettirmeye hazırlanıyor. Bu doğrultuda Azerbaycan ile ortak bir dosya hazırlayan Türkiye, kadim tatlının “İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi”ne “baklava” ve “pakhlava” adlarıyla girmesi için resmî başvurusunu yaptı.
Nihai karar, 30 Kasım - 5 Aralık tarihleri arasında Çin’in Xiamen şehrinde düzenlenecek olan 21. UNESCO Hükûmetlerarası Komite Toplantısı’nda verilecek.
Yetkililer, baklavanın Türkiye ve Azerbaycan adına tescillenmesine yüksek ihtimal gözüyle bakıyor. Bu kararın çıkmasıyla birlikte, hem Yunanistan’ın bu Türk lezzetini sahiplenme çabalarının önüne geçilmiş olacak hem de baklavanın küresel kültürel miras içindeki yeri perçinlenecek. Bilindiği üzere Gaziantep Baklavası, 2013 yılında Avrupa Birliği tarafından Coğrafi İşaret (PGI) alarak AB’de tescillenen ilk Türk ürünü ünvanını kazanmıştı.
KÖKENİ OSMANLI SARAYINA DAYANIYOR
Baklavanın kökenine dair farklı tezler ortaya atılsa da birçok tarihçi bu popüler tatlının bugünkü hâline Osmanlı saray mutfağında kavuştuğunu söylüyor. Fatih Sultan Mehmed devrinden beri saray mutfağı defterlerinde görülen baklava, Osmanlı saray merasimlerinin başköşesinde yer alıyordu. Ramazan aylarında tatbik edilen “baklava alayı” geleneğinde, saraydan Yeniçeri Ocağı’na baklava gidiyordu.
Günümüzde bu tatlı denilince akla ilk olarak Gaziantep şehri geliyor. Bunun yanı sıra İstanbul’da da tarihî baklavacılar bulunuyor. Yunanistan ise Bizans İmparatorluğu devrinde ve Ege adalarında bal, ceviz ve ince hamurla yapılan tatlıların bulunduğunu söyleyerek baklavanın kendilerine ait bir kültürel miras olduğunu iddia ediyor. Yunanlılar baklavaya “Greek baklava” veya “Greek pastry” adıyla restoran menülerinde yer veriyor.
