ABD'de Donald Trump yönetimi, Türkiye'ye değeri 700 milyon doların üzerinde olan onlarca savaş uçağı motorunun satışına yönelik niyetini Kongre'ye resmen bildirdi.
Reuters'a göre Dışişleri Bakanlığı'nın Kongre'ye gönderdiği resmi bildirimde, "ABD hükümeti, siyasi, askeri, ekonomik, insan hakları ve silahların kontrolüne ilişkin tüm değerlendirmeleri yaptıktan sonra bu kalemlerin ihracatına onay vermeye hazırdır" ifadelerine yer verildi.
Kongre'nin satışı engellemek istemesi halinde, ortak ret kararı sunmak için önünde 15 günlük bir süre bulunuyor. Ancak böyle bir kararın yürürlüğe girebilmesi için hem Temsilciler Meclisi hem de Senato tarafından kabul edilmesi gerekiyor. Üstelik karar, son aşamada Trump'ın veto yetkisiyle de karşılaşabilir.
Satış onayının verilmesi halinde Türkiye 80 adet F110 motoru alacak. Böylece , yerli 5'inci nesil savaş uçağı KAAN'ın seri üretim aşamasına geçmesi için kritik bir eşik geçilmiş olacak.
NTV'ye göre Ankara'daki kaynaklar, 7-8 Temmuz'da Ankara'da yapılacak NATO toplantısı öncesinde Trump'ın savaş uçağı motoru satışına onay vermesini bekliyor. Söz konusu satış, General Electric tarafından üretilen 80 adet F110 motoru ve bunlara ait test ekipmanlarıyla bazı yedek parçaları kapsıyor. Satışın mali boyutunun 800 milyon doları bulabileceği belirtiliyor.
Söz konusu satış, gelecek ay Ankara'da düzenlenecek kritik NATO zirvesi öncesinde hem Türkiye'ye hem de Trump'ın önemli bir müttefik olarak gördüğü Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'a verilen önemli bir destek mesajı olarak değerlendiriliyor.
KAAN programı için kritik önemde
Motor satışına onay verilmesi, Türkiye'nin 2016'da başlattığı 5. nesil yerli savaş uçağı KAAN programının geleceği açısından kritik bir eşik olarak görülüyor. Hava Kuvvetleri envanterindeki F-16'larda da kullanılan F110 motorları, yerli motor geliştirilene kadar KAAN'a güç verecek.
KAAN'ın halen test edilen prototiplerinde F110 motorları kullanılıyor. Satışa konu olan 80 motorun tedarik edilmesi halinde, 40 adet KAAN savaş uçağının seri üretimi için gerekli motor ihtiyacı karşılanmış olacak.
Öte yandan Ankara'nın, F-35 programına yeniden dahil olma ve CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasına yönelik beklentileri de sürüyor.
Türkiye, 2019'da Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmış, aynı süreçte ABD'nin CAATSA kapsamında uyguladığı yaptırımlarla da karşı karşıya kalmıştı.
Kongre'den eleştiri gelmişti
Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'nin kıdemli Demokrat üyesi New York Temsilcisi Gregory Meeks, Çarşamba günü yayımladığı açıklamada, Trump yönetimini satışın ABD-Türkiye ilişkilerine etkileri ile Türkiye'nin elindeki S-400 hava savunma sistemlerine ilişkin kendisini "iyi niyetli" biçimde bilgilendirmemekle eleştirdi.
"Bu ekipmanların teslimatı yıllar alacak. Buna rağmen yönetim, ABD politikasının kilit unsurlarına ilişkin bilgi ve açıklama taleplerimizi ısrarla görmezden geldi" diyen Meeks, yönetimin şeffaf davranmadığını savundu.
Trump ise Çarşamba günü kendisine savaş uçağı motorları, F-35 programı ve Ankara'daki NATO zirvesine ilişkin planları sorulduğunda, "Muhtemelen onları çok mutlu edecek bir şey yapacağım" yanıtını verdi.
