Buckingham Sarayı, kraliyet ailesinin mali kaynaklarına yönelik artan kamuoyu ilgisinin ardından Kral Charles'ın kişisel vergi ödemelerini ilk kez kamuoyuyla paylaşmaya hazırlanıyor.
Saraydan yapılan açıklamaya göre, gelecek hafta geleneksel Egemenlik Hibesi raporuyla birlikte "yeni ve kapsamlı" bir yıllık mali rapor yayımlanacak. Kraliyet maliyesinin daha şeffaf hale getirilmesi amacıyla hazırlanan raporda, Kral Charles'ın 2024-2025 mali yılında ödediği toplam kişisel vergi tutarı da yer alacak. Bu bilgilerin bundan sonra her yıl açıklanması planlanıyor.
Saray tarafından "tarihi bir ilk" olarak nitelenen uygulama kapsamında, Galler Prensi William'ın da kişisel vergi ödemelerini kamuoyuna açıklaması bekleniyor. Prens William daha önce bu bilgilerin paylaşılmasına yönelik çağrılara direnmişti.
Yeni rapor, kralın özel yatırımları, ticari faaliyetlerden elde ettiği gelirler, Balmoral ve Sandringham malikânelerinden sağlanan kazançlar ile kişisel tasarrufları dahil olmak üzere tüm özel gelir kaynaklarını kapsayacak.
Kralın gelir kaynakları arasında yer alan Lancaster Dükalığı da her yıl önemli miktarda gelir sağlıyor. Arazi, yatırım ve ticari gayrimenkullerden oluşan bu özel portföyün geçen yıl krala 26,8 milyon sterlin gelir sağladığı belirtilmişti.
Buckingham Sarayı sözcüsü, "Bir hükümdarın bu kişisel vergi bilgilerini ilk kez paylaşması söz konusu olsa da, Majesteleri Galler Prensi olduğu dönemde de benzer bilgileri kamuoyuna açıklamıştı" dedi.
Sözcü, vergi bilgilerinin hükümdar sıfatıyla paylaşılması kararının doğrudan Kral Charles'ın isteğiyle alındığını ve bunun tahta çıkışından bu yana yapılan uyum çalışmalarının bir parçası olduğunu söyledi.
Kraliyet maliyesi üzerindeki baskı arttı
The Telegraph'ta yer alan habere göre, son yıllarda kraliyet ailesinin serveti, mülk düzenlemeleri ve sahip olduğu ayrıcalıklar daha yakından incelenmeye başladı. Bu tartışmalarda, York Dükü unvanını kaybeden Prens Andrew'un, hüküm giymiş cinsel suçlu Jeffrey Epstein ile ilişkileri nedeniyle gündeme gelmesi etkili oldu.
Andrew'un Windsor arazisindeki Royal Lodge malikanesini sembolik sayılabilecek çok düşük bir kira bedeli karşılığında kiraladığının ortaya çıkması kamuoyunda tepki çekmiş, bunun üzerine Avam Kamarası Kamu Hesapları Komitesi tüm kraliyet mülkü düzenlemelerini incelemek üzere bir soruşturma başlatacağını duyurmuştu.
Daha sonra, resmi görev üstlenmeyen bazı kraliyet ailesi üyelerinin, aralarında Prenses Beatrice ve Prenses Eugenie'nin de bulunduğu isimlerin kraliyet mülklerinde kira ödemeden yaşadığı ortaya çıktı. Ayrıca Crown Estate'e ait bazı mülklerde uzun süreli kiralama hakkına sahip kraliyet mensuplarının bu evleri başkalarına kiralayarak gelir elde edebildiği de kamuoyuna yansıdı.
Tartışmalar yalnızca mülk kullanımıyla sınırlı kalmadı. Galler Prensi'ne özel gelir sağlayan Cornwall Dükalığı ile hükümdarın gelir kaynağı olan Lancaster Dükalığı'nın yönetimi de eleştirilere konu oldu. Her iki portföyün de kamu kurumları ve hayır kuruluşlarına mülk kiralayarak milyonlarca sterlin gelir elde ettiği, buna karşın çeşitli vergi muafiyetlerinden yararlandığı belirtiliyor.
Buckingham Sarayı, mevcut Egemenlik Hibesi raporunun zaten kamu kaynaklarından yapılan harcamalar ve kraliyet maliyesine ilişkin temel operasyonel veriler hakkında ayrıntılı bilgiler içerdiğini vurguladı. Bu rapor hükümet denetimine tabi tutulurken Parlamento, medya ve kamuoyu tarafından da inceleniyor.
Ancak saray, yeni raporun kraliyet maliyesinin nasıl işlediğini "eksiksiz, adil ve olgusal biçimde tek bir yerde" açıklamak amacıyla hazırlandığını belirtti. Raporda ayrıca Buckingham Sarayı'nın hesap verebilirlik mekanizmaları ve yönetişim süreçleri de anlatılacak.
