Türk halk müziğinin kurumsallaşmasında, doğru deşifre edilmesinde ve akademik düzeye taşınmasında ekol kabul edilen büyük usta Yücel Paşmakçı yaşamını yitirdi. Halk müziği camiasında "hocaların hocası" ve "türkü akıncılarının son atlısı" olarak anılan Paşmakçı, hem TRT bünyesindeki şeflik ve idari görevleriyle hem de konservatuvar çatısı altında yürüttüğü akademik çalışmalarla geride devasa bir müzik mirası bıraktı.
‘KEŞKE SİZİN ZİHNİYETİNİZ BÜTÜN YURDA YAYILSA’
Büyük usta Yücel Paşmakçı, 2020 yılında kendisiyle gerçekleştirilen röportajda, Aydınlık'ın yayın çizgisine ve kültürel yaklaşımına dair önemli değerlendirmelerde bulunmuştu. Paşmakçı, kendisine yöneltilen “Aydınlık okurlarına ne mesaj vermek istersiniz?” sorusuna, "Sizin teşrifiniz bizi çok memnun etti. Çok güzel konulara temas ediyorsunuz. Eksik olmayın. Keşke sizin zihniyetiniz bütün yurda yayılsa. Çok daha iyi neticelere ulaşılırdı. Okula da teşrif ediniz. Öğrencileri toplarız. Çok teşekkür ediyorum." yanıtını vermişti.
MUZAFFER SARISÖZEN’İN TEZGÂHINDAN GEÇTİ
1935 yılında İstanbul’da dünyaya gelen Yücel Paşmakçı, küçük yaşlardan itibaren müziğe ve bağlamaya yöneldi. İstanbul Belediye Konservatuvarı’nda eğitim gördüğü dönemde, Türk halk müziğinin kurucu öncülerinden Muzaffer Sarısözen'in öğrencisi oldu. Sarısözen’den aldığı bu geleneksel ve bilimsel eğitim, Paşmakçı’nın halk müziğinin temel kurallarını, alan metotlarını ve kurumsal disiplinini en üst seviyede kavramasını sağladı.
TRT'DE KORO DİSİPLİNİ VE ‘PAŞMAKÇI TAVRI’
Uzun yıllar boyunca TRT İstanbul Radyosu bünyesinde bağlama sanatçısı ve koro şefi olarak görev yapan büyük usta, ilerleyen dönemlerde Türk Halk Müziği Merkez Müdürlüğü gibi üst düzey idari sorumluluklar da üstlendi. TRT çatısı altında, türkülerin doğru deşifre edilmesi, kurallarına uygun notaya alınması ve koro disiplini içerisinde icra edilmesi konusunda katı ama öğretici bir ekol oluşturdu. Bağlama icrasında geliştirdiği temiz, net ve yöresel ruhu tam anlamıyla yansıtan tezeneli üslubu, müzik literatürüne "Paşmakçı Tavrı" olarak geçti.
YÜZLERCE TÜRKÜ ONUNLA GELECEĞE TAŞINDI
Anadolu’nun dört bir yanını tarayarak ya da yerel kaynak kişileri bizzat dinleyerek saha çalışmaları yürüten Paşmakçı, yüzlerce eseri derleyip notaya aktararak TRT Türk Halk Müziği Repertuvarı'na kazandırdı. Halk müziğinin klasikleri arasında yer alan "Bir Fırtına Tuttu Bizi" ve "Yemenimin Uçları" gibi çok sayıda ikonik eser, onun titiz derleme ve notalama çalışmaları sayesinde kaybolmaktan kurtarılarak günümüze ulaştırıldı.
KONSERVATUVARIN KURUCU HAFIZASIYDI
TRT’deki hizmetlerinin ardından emekliye ayrılan Yücel Paşmakçı, birikimini akademik alana aktardı. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Türk Musikisi Devlet Konservatuvarı’nın kuruluş sürecinde yer alan ve burada uzun yıllar öğretim görevlisi olarak dersler veren büyük usta, Ses Eğitimi Bölüm Başkanlığı görevini de yürüttü. Sarısözen ile başlayan derleme ve kurumsallaşma geleneğini modern konservatuvarlara taşıyan köprü isim olan "Yücel Hoca", müzik dünyasına yön veren binlerce halk müziği sanatçısı ve akademisyen yetiştirdi.
