ABD ve İran heyetleri müzakere sürecini görüşmek üzere İsviçre'de. Kritik süreç öncesi iki taraf da diplomasi mesajları verirken ABD'den de İsrail'e önemli bir uyarı geldi. İsrail basınının iddiasına göre, Washington, Tel Aviv'e "Gerilimi azalt" dedi. İran ise "Lübnansız anlaşma yok" mesajını veriyor.
Katar Dışişleri Bakanlığı, görüşmelerin başladığına ilişkin duyurusunda, "Toplantıların, Mutabakat Zaptı'nda ele alınan tüm hususları kapsayan kapsamlı ve kalıcı bir anlaşmanın sonuçlandırılmasına yol açmasını arzuladığını" ifade etti.
İSVİÇRE'DEKİ GÖRÜŞMELERİN ANA GÜNDEMİ LÜBNAN
İsviçre'deki görüşmenin gündeminde Lübnan'da ateşkes, İran'ın dondurulmuş varlıkları, petrol satışı gibi konuların,yer alması bekleniyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, "Siyonist rejim Lübnan'daki taahhütlerini ihlal etmeye devam ediyor, bu konu bugünkü görüşmelerin ana gündemi olacak." dedi.
İsviçre'nin dağlık Bürgenstock kasabasındaki tesiste gerçekleştirilecek görüşmelerde, arabulucular Pakistan ve Katar eşliğinde ABD heyetiyle bir araya gelecek.
Bekayi, görüşmelerin formatına ilişkin şunları söyledi:
"Bu toplantı, sabah saatlerinde arabulucularla ayrı ayrı görüşmeler, öğleden sonra ise dörtlü bir toplantı şeklinde olacak, yani her dört ülkenin heyetleri de aynı odada bulunacak."
İRAN BASININDAN HÜRMÜZ İDDİASI
İsrail'in Lübnan'a saldırılarının devam etmesi ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünün güvence altına alınmaması durumunda, İran'ın başka hiçbir konuda müzakere yapılmayacağı ve Hürmüz Boğazı'nı açmayacağı bildirildi.
Tesnim Haber Ajansı'na konuşan ismi açıklanmayan İranlı kaynak konuya ilişkin bilgi verdi. Söz konusu kişi, İsrail'in Lübnan'daki saldırılarının devam etmesi ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünün güvence altına alınmaması durumunda, İran'ın başka hiçbir konuda müzakere yapmayacağını belirtti.
Mutabakat metnindeki 13. madde uyarınca, ABD'nin 1. maddede üstlendiği taahhütleri yerine getirmemesi durumunda 5. maddenin de uygulanmayacağını belirten kaynak, bunun da Hürmüz Boğazı'nın açılmayacağı anlamına geldiğini vurguladı.
Kaynak, mutabakat metnine göre, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasının ön koşulları arasında, İran'ın dondurulmuş varlıklarının bir kısmının serbest bırakılması ve Katar ile varılan anlaşma doğrultusunda bunun ilk aşamada hayata geçirilmesinin yer aldığına işaret etti.
İsmi açıklanmayan İranlı yetkili, 1. maddenin uygulanması kapsamında tüm cephelerde, özellikle Lübnan'da savaşın sona erdirilmesi, ablukanın tamamen kaldırılması, İran'ın petrolü, petrokimya ürünleri ile türevlerinin satışına yönelik yaptırım muafiyetlerinin verilmesinin de söz konusu ön koşulun içinde yer aldığını kaydetti.
İRAN MECLİS VE MÜZAKERE HEYETİ BAŞKANI KALİBAF İLE KATAR DIŞİŞLERİ BAKANI AL SANİ İSVİÇRE’DE GÖRÜŞTÜ
İsviçre'nin Nidwalden kantonuna bağlı Bürgenstock kasabasında ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin ilk teknik görüşmeler için bulunan İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile bir araya geldi.
Yarı resmi Tesnim Haber Ajansı’na göre, Kalibaf ve Al Sani, İsviçre’de görüştü.
Görüşmede, ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin meseleler ele alındı.
İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi, İran müzakere heyetinin ilk olarak Pakistan ve Katarlı arabulucular ile bir araya geleceğini öğleden sonra da İran-ABD-Pakistan-Katar dörtlü toplantısının gerçekleştirileceğini belirtmişti.
İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI ERAKÇİ, MUTABAKAT GÖRÜŞMELERİ ÖNCESİ İSVİÇRELİ MEVKİDAŞIYLA BİR ARAYA GELDİ
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD ile gerçekleştirilecek görüşme öncesinde, mutabakat zaptının uygulanma sürecine dair meseleleri İsviçre Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis ile değerlendirdi.
İran resmi ajansı IRNA’ya göre Erakçi, ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına dair temaslar gerçekleştirmek üzere gittiği İsviçre'nin Bürgenstock kasabasında mevkidaşı Cassis ile görüştü.
Haberde görüşmenin içeriğine ilişkin ise ayrıntılı bilgi verilmedi.
İran ile ABD, Pakistan aracılığında yapılan müzakere süreci kapsamında 14 Haziran'da savaşın durdurulması ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngören 14 maddelik bir mutabakata vardıklarını duyurmuştu.
ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin ilk teknik görüşmeler, İsviçre'nin Nidwalden kantonuna bağlı Bürgenstock kasabasında başlayacak.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile damadı Jared Kushner, İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile beraberindeki heyetlerin görüşmelere katılması bekleniyor.
GÖRÜŞME SONRASI AÇIKLAMA
Görüşme sonrası açıklama yapıldı.
Şahbaz Şerif: Trump'a teşekkür ederim.
Vance: İran’ın nükleer programı bitiyor. Hürmüz Boğazı’nın açılması önemli. Pakistan’a teşekkür ediyorum.
Geçtiğimiz günler içerisinde büyük bir ilerleme gördük. ABD Başkanı, Lübnan’daki çatışmayı da bitirmek için dünyadaki tüm hükümetlerden daha çok çalıştı. Barış hiçbir zaman için kolay değil, çaba gösteriyoruz. Bugün esasında teknik müzakerelerin başlangıcını gösteriyor, biz ekipler olarak ilk defa bir araya gelip her iki taraf için de önemli konular neler, nasıl çözeriz onları konuşacağız. Bölgesel barış için çalışıyoruz. Bizler öncelikle yapıyı oluşturmak istiyoruz.
