Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Haziran Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nu yayımladı. Rapora göre, haziran ayında enerji fiyatları gerilerken ana gruplar genelinde fiyat artışları bir önceki aya kıyasla yavaşladı. Bu görünüm altında aylık bazda tüketici enflasyonunun ana eğilimi de sınırlı ölçüde geriledi.
Enerji fiyatlarındaki düşüşte, elektrik ve doğal gaz fiyatlarındaki artışa karşın uluslararası petrol fiyatlarının gerilemesi ile akaryakıt fiyatlarındaki düşüş etkili oldu.
GIDA VE HİZMET GRUBUNDA FARKLI GÖRÜNÜM
Haziran ayında gıda fiyatlarındaki ılımlı seyirde, sebze ürünleri öncülüğünde gerileyen işlenmemiş gıda fiyatları belirleyici olurken, işlenmiş gıdada aylık enflasyon önceki aya benzer şekilde görece yüksek gerçekleşti.
Alkollü içecekler ve tütün grubunda fiyatlar yükselirken, bu artışta üretici firmaların tütün ürünlerine yaptığı fiyat ayarlamaları öne çıktı. Hizmet grubunda ise akaryakıt fiyatlarındaki gerilemenin ulaştırma hizmetlerine yansımasıyla aylık enflasyon yavaşladı.
Temel mal grubunda giyim ve ayakkabı fiyatları yeni sezon indirimlerinin etkisiyle gerilerken, dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışları ılımlı seyrini sürdürdü. Üretici fiyatları aylık bazda yüzde 1,80 artarken, yıllık üretici enflasyonu 0,84 puan gerileyerek yüzde 28,09 oldu.
ENERJİ VE HİZMET GRUBUNUN KATKISI AZALDI
Rapora göre, yıllık tüketici enflasyonuna enerji grubunun katkısı 0,37 puan, hizmet grubunun katkısı ise 0,21 puan azaldı. Gıda ve alkolsüz içeceklerin katkısı değişmezken, alkol-tütün-altın ile temel mal gruplarının katkılarında sınırlı artış görüldü.
Mevsimsellikten arındırılmış verilere göre tüketici fiyatlarındaki aylık artış ile B ve C endekslerindeki aylık enflasyon bir miktar zayıfladı. TCMB göstergeleri de haziran ayında enflasyonun ana eğiliminde sınırlı gerilemeye işaret ederken, üç aylık ortalamalarda sınırlı artış kaydedildi.
HİZMET, KİRA VE TEMEL MALLARDA SON GÖRÜNÜM
Hizmet fiyatları haziran ayında yüzde 1,69 artarken, yıllık hizmet enflasyonu yüzde 39,64'e geriledi. Ulaştırma hizmetlerinde akaryakıt fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle aylık artış yüzde 0,58 ile sınırlı kaldı. Havayolu yolcu taşımacılığı ücretlerinde ise düşüş görüldü.
Kira aylık enflasyonu kontrat yenilemelerindeki mevsimsel etkiyle yüzde 2,66 olurken, yıllık kira enflasyonu yüzde 47,87'ye geriledi. Lokanta ve otel grubunda aylık enflasyon yüzde 2,11, haberleşme grubunda ise yüzde 1,60 olarak gerçekleşti.
TCMB, Sağlık Uygulamaları Tebliği'nde muayene katılım payına ilişkin yapılan düzenlemenin etkilerinin temmuz ayında görüleceğini, bu etkinin aylık tüketici enflasyonunu yaklaşık 0,22 puan artırmasının beklendiğini bildirdi.
ENERJİ GERİLEDİ, İŞLENMİŞ GIDA YÜKSELDİ
Temel mal grubu fiyatları haziran ayında yüzde 1,11 artarken, grup yıllık enflasyonu yüzde 17,37'ye yükseldi. Dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı yüzde 1,39 olurken, mobilya fiyatlarındaki artış yavaşladı. Elektrikli ve elektriksiz ev aletleri ile otomobil fiyatlarında artış devam etti. Giyim ve ayakkabı fiyatları ise indirim sezonunun etkisiyle geriledi.
Enerji fiyatları haziran ayında yüzde 0,91 düşerken, grup yıllık enflasyonu yüzde 39,41'e geriledi. Elektrik ve doğal gaz fiyatlarındaki artışa rağmen akaryakıt fiyatlarının uluslararası petrol fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle yüzde 4 gerilemesi bu görünümde belirleyici oldu.
Alkollü içecekler ve tütün grubunda fiyatlar yüzde 3,46 yükselirken, tütün ürünlerindeki yüzde 4,01'lik fiyat artışı dikkat çekti. Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatlar yüzde 0,16 artarken, yıllık enflasyon yüzde 35,44 oldu. İşlenmiş gıdada yıllık enflasyon yükselirken, işlenmemiş gıdada geriledi. Haziran ayında işlenmiş gıda fiyatları yüzde 2,60 artarken, işlenmemiş gıda fiyatları sebze ürünleri öncülüğünde yüzde 2,83 düştü.
Ana sanayi gruplarında enerji fiyatları jeopolitik gelişmelerin etkisiyle öne çıkmayı sürdürürken, sektörler bazında ham petrol ve doğal gaz, kömür ve linyit, elektrik-gaz ile tütün ürünleri fiyat artışlarının belirgin olduğu alanlar olarak kaydedildi.
