ABD merkezli yatırım bankası Citigroup, küresel ekonomi üzerinde baskı yaratacak yeni bir risk faktörünü gündeme taşıdı. Banka ekonomistleri, Ortadoğu bölgesinde süregelen jeopolitik gerilimin ekonomik etkilerinin yavaş yavaş azalmasına karşın, bu kez El Nino kaynaklı yeni bir arz şokunun piyasaları sarsabileceğini vurguladı.
Hazırlanan raporda, beklenen bu yeni dalgaya ilişkin, "Bir arz şoku sona ererken bir diğeri kapıda olabilir." değerlendirmesine yer verildi.
HASAR YILLARCA SÜREBİLİR
Citigroup'un analizine göre, El Nino hava olayının iş gücü verimliliği, altyapı sistemleri ve tarımsal üretim üzerinde yaratacağı tahribat, küresel ekonomide etkisini uzun yıllar boyunca hissettirecek kayıplara zemin hazırlayabilir. Tropikal Pasifik Okyanusu'nda meydana gelen El Nino, küresel ölçekte sıcaklıkların artmasına yol açarken; yerkürenin belirli bölgelerinde kuraklığa, bazı bölgelerinde ise aşırı yağışlara ve su baskınlarına neden oluyor.
KAYIP 7 TRİLYON DOLARA ULAŞABİLİR
Yatırım bankasının oluşturduğu temel senaryoya göre, şiddetli bir El Nino'nun küresel ekonomiye önümüzdeki beş yıl içerisinde 3 ila 5 trilyon dolar arasında bir maliyet yüklemesi bekleniyor.
Çok daha sert geçecek kötümser bir senaryoda ise bu devasa faturanın 7 trilyon dolara kadar tırmanabileceği tahmin ediliyor. Ekonomistler, 1997-1998 yılları arasında etkili olan ve tarihin en yıkıcı doğa olaylarından biri olarak kayıtlara geçen El Nino'nun o dönemde yaklaşık 5,7 trilyon dolarlık bir ekonomik hasar bıraktığını hatırlattı.
NOAA'DAN YÜZDE 95'İN ÜZERİNDE OLASILIK UYARISI
Gelişmelere ilişkin ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından yapılan açıklamada, El Nino'nun yılın ikinci çeyreğinden itibaren başlaması ve önümüzdeki yılın mart ayına kadar etkisini sürdürmesi ihtimalinin yüzde 95'in üzerinde olduğu belirtildi. İlgili kurum ayrıca, 2026 yılının sonuna kadar "çok güçlü" kategorisinde bir El Nino yaşanma olasılığını da yüzde 63 olarak öngörüyor.
PETROLDE BEKLENTİ 75 DOLAR
Öte yandan Citigroup, Ortadoğu'daki bölgesel gerilimlerin hafiflemesiyle beraber Brent petrol fiyatlarının yılın ikinci yarısında ortalama 75 dolar bandında seyredeceğini tahmin ediyor.
Bankanın değerlendirmesine göre, ABD ile İran arasında başlayan yeni müzakere süreci, küresel enerji piyasalarında süregelen belirsizlikleri ciddi oranda ortadan kaldırabilir.
