DERYA DOĞAN / NEFES
Dünyanın yeraltı kaynakları bakımından en zenginlerinden biri olan Latin Amerika ülkesi Venezuela, 24 Haziran’da yaşanan çifte depremlerin ardından yaralarını sarmaya çalışıyor.
Başkent Caracas’ın batısındaki San Felipe kasabası yakınları, ilk önce 7,2 büyüklüğünde ve hemen ardından 7,5 şiddetinde depremlerle sallandı. Caracas ve La Guaira eyaleti, kocaman bir enkaza dönüştü.
Delcy Rodriguez yönetimindeki geçici hükümetin resmi verilerine göre çifte depremlerde şimdiye kadar en az 1.450 can kaybı, 3.150 yaralı bildirildi. Ancak enkaz altında 70 bine yakın insanın olduğu tahmin ediliyor.
KRİZ ÜSTÜNE FELAKET
Venezuela Merkez Üniversitesi Sosyoloji Okulu’ndan emekli profesör ve Sosyalizm ve Özgürlük Partisi yöneticisi Miguel Angel Hernandez, bu büyük trajedinin, Venezuela halkını ve işçilerini en kötü zamanda yakaladığına dikkat çekti. Bu durumun, özellikle 2017 ve 2019 yıllarından itibaren ABD ve diğer emperyalist ülkeler tarafından uygulanan yaptırımlarla daha da derinleştiğini ifade eden Hernandez, ‘Önümüzdeki günlerde bu durum ne yazık ki daha da kötüleşecektir. Çünkü bu dram henüz yeni başlıyor’ diye konuştu.
ABD’YE PETROL ÇAĞRISI
ABD’nin Venezuela’ya gönderdiği deprem yardımlarına da değinen Hernandez, bu tavrın ikiyüzlü olduğunu söyleyerek, Donald Trump hükümetinin Venezuelalılara gerçekten destek olmak için yapması gereken ilk şeyin ekonomik yaptırımları kaldırmak olduğunu ifade etti. Bu yaptırımların, Venezuela’da açlık sınırındaki maaşlar ve kamu hizmetlerinin çökmesi nedeniyle 7 milyondan fazla insanı göç etmeye zorladığını dile getiren Hernandez, şunları söyledi: ‘ABD hükümeti, petrol ve maden satışından elde edilen tüm parayı Venezuela’ya teslim etmelidir. Bu para, bu trajedi için kurulacak özel bir acil durum fonuna aktarılmalıdır.’
Gazeteci ve Uluslararası İlişkiler Uzmanı Modaira Rubio Marcano da can kayıplarına ilişkin yaptığı değerlendirmede, ‘Günler geçtikçe ölü sayısının artacağı kesin. Büyük ihtimalle birçok insan hiçbir zaman bulunamayacak. Şu ana kadar, enkazın henüz kaldırılmadığı bölgelerin olduğu biliniyor’ ifadelerini kullandı.
DEPREM ÖNCESİ DURUM
Depremlerden önceki Venezuela’yı da anlatan Rubio Marcano, ‘Ülke yaptırımlar altındaydı, ta ki ocak ayında Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun kaçırılmasının ardından petrol, gaz, madencilik ve finans alanlarındaki bazı yaptırımlar gevşetilmeye başlanana kadar. Enflasyon hala yüzde 600 seviyesinde. Venezuela’nın ham petrol satışından elde edilen para, ABD Hazine hesaplarına gidiyor. Bu şartlar altındaki hiçbir yönetim, bu tür bir felakete tam anlamıyla etkili bir şekilde yanıt veremez’ diye konuştu.
ÇAVİSTALAR SAHADA
Rubio Marcano, başta çoğunluğu Çavista (Sosyalist eski devlet başkanı Hugo Chavez ile başlayan politik hareketin takipçileri) olan valilikler ve belediyeler olmak üzere ulusal hükümetin, depremzedelere yardım etmek için tüm çabasını ve tüm kaynaklarını ortaya koyduğunun altını çizdi.
HALK ACILI AMA BİLİNÇLİ
Halkın büyük bir acı içinde ama aynı zamanda çok bilinçli olduğunu vurgulayan Marcano, ‘Zamanında ülkemizin bombalanması çağrısı yapan kişiler, şimdi hükümetin düşüşünü hızlandırmak için insanların sokağa çıkıp yağma ve protesto yapması için sosyal medyayı nefretle doldurdular. Bu insanlar ikinci bir Haiti olmamızı istiyorlar’ dedi.
TRUMP’IN PLANLARI
ABD’nin deprem yardımları konusunda ise Rubio Marcano, Amerikan The Washington Post gazetesinde yayınlanan bir analize dikkat çekti. Yazıda, Trump’ın mevcut durumu fırsat bilerek Venezuela’da kendini ‘bir kurtarıcı’ gibi sunabileceği ve ülkeyi bir manda yönetimine dönüştürme niyetini ilerletebileceğinin belirtildiğini söyleyen Rubio Marcano, ‘Ancak gerçek şu ki, halkın çok güçlü bir anti-emperyalist duygu var’ diye konuştu.
DAYANIŞMA DEVLEŞTİ
Bu süreçte halkın dayanışmasıyla bir kez daha devleştiğini vurgulayan Rubio Marcano, sözlerini şöyle tamamladı: ‘Binlerce insan yardım toplama merkezlerinde iş birliği yaptı, hayatları kurtarmak ve her şeyini kaybedenleri korumak için seferber oldu. Ayrıca kurtarma ekiplerinin, bir evcil hayvan bile olsa, enkaz altında bir canlı bulduklarında yaşadıkları o büyük sevinç ve umut... Hayatı kutluyorlar. Çünkü her can değerlidir.’
ABD bombardımanının yaralarını saramadan felakete yakalandık
Bu denli büyük bir trajedinin Latin Amerika’da daha önce görülmediğini söyleyen Rubio Marcano, ‘Unutmayalım ki Venezuela, ABD yaptırımları ve kuşatması nedeniyle uzun süredir bir ekonomik krizde. Bu kriz 6 ay önce Caracas ve La Guaira’nın bombalanmasıyla sonuçlandı. Tam da bugün depremlerden en çok etkilenen yerler buralar. Yani birçok bölge henüz bombardımanın yaralarını saramamışken, bu kez de 2 korkunç depremle sarsıldı. Hükümetin yanıtı anında oldu ancak her halükarda yetersizdi, bu yüzden uluslararası yardım talep edildi’ diye konuştu.
Depremlerde HAARP projesi iddiası
RUBİO Marcano, felaketin ardından birçok insanın HAARP Projesi’nden (deprem yaratmak, zihin kontrol etmek ve iklim değiştirmek için kullanıldığı öne sürülen bir tesis) bahsettiğine dikkat çekerek ‘Evet, bu bir komplo teorisi ama birçok insanın, bu depremlerin Venezuela’nın altınını, gazını ve petrolünü ele geçirmek için herkesten çok Trump’ın işine yaradığını düşündüğünü açıkça kanıtlıyor. Trump tüm yaptırımları kaldırmadı, sadece bazılarını hafifletti. Ülke üzerindeki finansal kontrolünü, hâlâ sürdürdüğü bu yaptırımlar sayesinde elinde tutuyor’ ifadelerini kullandı.
ÇIPLAK ELLE KOŞTULAR
Hernandez, son olarak deprem kurbanlarına yardım etmek amacıyla tüm ülkede inanılmaz bir seferberlik yaşandığını anlattı. Bu sürecin gönüllüler, gençler, hemşireler, doktorlar ve mühendislerden oluşan çok sayıda insanı kapsayan kitlesel bir harekete dönüştüğünü söyleyen Hernandez, şu ifadeleri kullandı: ‘Kimileri bilgilerine, mesleklerine ve uzmanlıklarına göre çeşitli şekillerde yardım etmeye koşarken, kimileri ise enkaz altında kalanları kurtarma çalışmalarına destek olmak için sadece çıplak ellerini kullanıyor. Sendikalar, halk örgütleri ve sol grupların tamamı da bu yardım çalışmalarına aktif olarak katılıyor.’
